The World Of Theory Of Constraints

تئوری محدودیت­ها با شناسایی و برطرف کردن محدودیت­های سیستم، باعث افزایش راندمان، خروجی و سودآوری سیستم می­شود. بر مبنای این تئوری، کنترل هزینه تأثیری برخروجی و سودآوری سیستم ندارد، بلکه تنها خروجی سیستم است که موجب سودآوری آن می­گردد. به همین دلیل TOC معیارهای خود را در دنیایی که آن را "دنیای دستیاف" می­نامد و در تقابل با "دنیای هزینه" قرار می­گيرد، بیان می­کند.

مفاهیم اساسی در TOC به صورت خلاصه عبارتند از:

الف) هر سیستم لااقل دارای یک محدویت می­باشد. محدودیت هر عاملی است که باعث گردد سیستم نتواند با کارایی بالاتری در قبال آرمان­هایش دست یابد.

ب) وجود محدویت­ها نشان­دهنده­ی پتانسیل برای رشد و بهبود است. از دیدگاه TOC، محدودیت­ها یک پدیده­ی مثبتند و نه منفی. بنابراین محدودیت­ها دارای نقشی اساسی درTOC هستند. محدودیت­های سیستم می­توانند فیزیکی( مواد، ماشین­آلات، انسان­ها، سطح تقاضا، بازار) و یا مدیریتی باشند(گلدرات، 1990).

TOC فرض می­کند که هدف هر سازمان، پول­سازی در حال و آینده است و از این رو به منظور دستیابی به این هدف، دو نوع معیار توسط گلدرات و فوکس در سال 1986 ایجاد گردیدند. این معیارها عبارتند از:

ü       معیارهای مالی(مطلق)

ü       معیارهای عملیاتی(عملکردی)

معیارهای مالی عبارتند از:

·         سود خالص

·         نرخ بازگشت سرمایه

·         نقدینگی

و معیارهای عملیاتی عبارتند از:

·         دستیافت(خروجی): نرخ ایجاد پول توسط سازمان و از طریق فروش.

·         موجودی: تمامی پولی که روی آن چیزی صرف شده است و منجر به فروش خواهد شد.

·         هزینه­های عملیاتی: تمامی پولی است که سیستم صرف تبدیل موجودی به دستیافت می­کند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  شنبه 30 دی1391ساعت 9:6  توسط محمود  | 

تئوری محدودیت­ها یکی از رهیافت­های نوین در زمینه بهبود مستمر می­باشد که نخستین بار توسط دكتر گلدرات-فیزیکدان یهودی- در اواسط دهه­ي 80 میلادی به دنیا معرفی گردید. شاید بتوان پایه و اساس این تئوری را در یک جمله این­گونه بیان کرد:" محدودیت­های هر سیستم، عملکرد آن سیستم را تعیین می­کنند"(گلدرات، 1984).

تعریف گلدرات از محدودیت عبارت است از هر چیزی که عملکرد سیستم را نسبت به هدفش محدود می­کند. وی همچنین هدف یک بنگاه تجاری را در درجه اول «پول­سازی در حال و آینده» تعریف می­کند.

گلدرت مفاهيم تئوری محدودیت­ها را نخستین بار در کتاب «هدف» و در قالب يك داستان تشريح مي كند. این کتاب به تدريج پرده از فلسفه و کاربردهای اين تئوري در قالب شرايط توليد روزانه برمي­دارد.

«هدف» کتابی است که در قالب یک رمان به بیان مشکلات تولید و فرآیند برخورد با آنها می­پردازد.

ماجراي كتاب از اين قرار است كه الكس روگو، قهرمان داستان، مدير كارخانه­اي است كه با مشكلات بسياري دست­وپنجه نرم مي­كند؛ كالا با تأخير به دست مشتري مي­رسد، مقدار قطعات نيمه­ساخته مرتباً افزايش مي­يابد، خروجي كم، هزينه­ها زياد و ضرردهيِ كارخانه روزبه­روز در حال بيشتر شدن است.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه 31 مرداد1391ساعت 15:36  توسط محمود  | 

ارائه مشاوره در زمينه تحقيقات و پايان نامه هاي مرتبط با تئوري محدوديتها و كاربردهاي آن


1-تئوري محدوديتها و پياده سازي آن در سازمانهاي توليدي و خدماتي

2-تكنيك زنجيره بحراني و پياده سازي آن در مديريت پروژه ها

3-فرآيند تفكر تئوري محدوديتها

...


عناوين برخي از پايان نامه هاي موجود در زمينه تئوري محدوديتها:

 1-حل يك مدل ترافيك شهري به روش تئوري محدوديت ها

2-استفاده از زنجيره بحراني در كاهش زمان و هزينه هاي پروژه هاي تحقيقاتي

3-ارائه مدلي بر اساس UML برای روش زنجیره بحرانی در کنترل و مدیریت پروژه

4-توسعه روش تلفيقي برنامه ريزي توليد MRP-TOC

5-توسعه سيستم توليد دي بي آر جهت بكارگيري در شركت توليدي با محدوديت تقاضا

6-ارائه يك مدل اندازه گيري عملكرد متعادل براي TOC

7-طراحي مدلي براي تغيير رفتار سازماني با استفاده از ابزار فراگرد تفكر تئوري محدوديتها

8-....


لطفا با ايميل بنده مكاتبه فرماييد و يا كامنت بگذاريد.

mahmoodkh2002@yahoo.com        

+ نوشته شده در  دوشنبه 10 بهمن1390ساعت 9:59  توسط محمود  | 

                                                                         

به تازگي كار ترجمه كتاب It's Not Luck(اين شانس نيست) دكتر گلدرات توسط بنده و دو تن از دوستان به اتمام رسيده و به زودي روانه بازار نشر مي شود. اين كتاب در ادامه سري كتابهاي معرفي كاربردهاي تئوري محدوديتها، به معرفي فرآيند تفكر تئوري محدوديتها و چگونگي به كارگيري آن در زندگي روزمره و حل مسائل مديريتي مي پردازد. الكس روگو، قهرمان كتابهاي گلدرات در اين رمان با چالشهايي اساسي در زمينه سودآوري شركتهايش روبرو شده و سعي دارد با استفاده از فرآيند تفكر تئوري محدوديتها آنها را به سودآوري بالا برساند.

خود دكتر گلدرات فرآيند تفكر را سودمندترين بخش تئوري محدوديتها مي داند.


+ نوشته شده در  یکشنبه 9 بهمن1390ساعت 8:51  توسط محمود  | 

به تازگي متوجه شدم مدتي است(چندين ماه) دكتر گلدرات به رحمت ايزدي پيوسته است.

دكتر الياهو گلدرات، در سن 64 سالگي، و در تاريخ دوم ژوئن 2011 در بعد از ظهر يك روز بهاري و در منزل مسكوني اش در اسرائيل چشم از جهان فرو بست.

وي كه داراي دكتراي فيزيك بود، با ارائه تئوري محدوديتها رويكردي نوين در طرز فكر و عمل در صحنه توليد بنيانگذاري نمود. اولين بار سر كلاس درس سمينار كارشناسي ارشد بود كه با اين تئوري آشنا شدم. بعدها چنان مجذوب آن شدم كه پايان نامه ام را نيز به سمت كاربرد اين تئوري در كنترل پروژه با عنوان رويكرد زنجيره بحراني سوق دادم.

آخرين آرزوي دكتر گلدرات، رساندن كاربردهاي تئوري محدوديتها به سطحي بود كه همه بتوانند از آن در زندگي شان استفاده كنند. خودش در اين باره مي گويد:

"با خودم مي خندم و يك به يك مي شمارم:يك؛ مردم خوب هستند.دو؛ هر تعارضي قابل حله.سه؛ هر وضعيتي، فراتر از پيچيدگي ظاهريش، ساده است. چهار؛ هر وضعيتي قابل بهبود است،حتي آسمان هم محدود نيست. پنج؛ همه ي مردم مي توانند به يك زندگي پر و پيمان و كامل برسند. شش؛ هميشه يك وضعيت برنده-برنده وجود دارد.باز هم واسه تون بشمرم؟"

روحش شاد باد!

+ نوشته شده در  دوشنبه 21 آذر1390ساعت 18:51  توسط محمود  | 

كتاب Theory of Constraints را مي توانيد از لينك زير دانلود كنيد. اين كتاب مشتمل بر خلاصه اي از كليه مباحث تئوري محدوديتها به زباني ساده است و بر خلاف ساير كتاب هاي دكتر گلدرات فاقد جنبه داستاني است. اين كتاب در اواخر دهه 90 به چاپ رسيده است.

دانلود

همچنين كتاب Critical Chain كه در سال 94 براي نخستين بار به چاپ رسيد و در آن ضمن بيان روايتي داستاني از چالش هاي يك استاد دانشكده مديريت با دانشجويانش در زمينه روش مديريت پروژه با رويكرد تئوري محدوديتها به معرفي تكنيك پيشرفته زنجيره بحراني مي پردازد. ترجمه اي از اين كتاب نيز به قلم آقاي داريوش نقشينه و با عنوان " زنجير بحراني" در داخل كشور موجود مي باشد. اصل اين كتاب را نيز مي توانيد از لينك زير دريافت كنيد.

دانلود

+ نوشته شده در  دوشنبه 6 تیر1390ساعت 10:17  توسط محمود  | 

در زمينه استفاده از تئوري محدوديتها در سازمانها شركتهاي داخلي، ضمن مراجعه به پايان نامه هاي دانشجويي رشته هاي صنايع و مديريت مي توان به ليستي از آنها و نتايج بدست آمده از پياده سازي تئوري محدوديتها در آنها دست يافت. سعي مي شود در پست بعدي ليستي از سازمانهاي داخلي مجري اين تئوري تهيه گردد.

در حال حاضر كه بنده مشغول پياده سازي تكنيك زنجيره بحراني-يعني كاربرد تئوري محدوديتها در زمينه مديريت و كنترل پروژه ها -هستم متوجه شدم نرم افزارهاي بكارگيري اين تكنيك ظاهراً به هيچ وجه در داخل كشور قابل دسترس نيستند و يا لااقل به سختي چنين امري امكان پذير است.

بطور كل مي توان نرم افزارهاي داراي قابليت تكنيك زنجيره بحراني(CCPM) را در سه دسته قرار داد:

1- نرم افزار PROCHAIN

2-نرم افزار PS 8

3-نرم افزار CCPM 2.1 (سازگار با MSP)

+ نوشته شده در  دوشنبه 6 تیر1390ساعت 9:51  توسط محمود  | 

در بخش تولید، بیشترین بهر برداری از TOC در صنایعی همچون اتومبیل سازی، الکترونیک، نیمه هادی ها و صنایع سنگین گزارش شده است. یک سیستم تولیدی مجموعه ای است از فعالیتهایی که هدف همگی آنها تولید کالا بمنظور خلق پول است. صرفنظراز نوع فرآيند توليد ، همواره منبعي وجود دارد كه ظرفيت تولید را محدود مي نمايد . اين منبع را مي توان به ضعيف ترين حلقه يك زنجير تشبيه كرد. در TOC اين منبع رايك « منبع محدوديت ظرفيت» (CCR)[1] مي نامند. در شرايطي كه تقاضاي بازار بيش از ظرفيت « منبع محدوديت ظرفيت» مي باشد ،اين منبع، محدوديت سيستم خواهد بود. ما بايد اطمينان حاصل نمائيم محصولاتي که توليد مي كنيم، برای آنها تقاضا وجود دارد و براي شركت نیز سود آور هستند. به منظور حصول اطمينان از محقق شدن اين امر، بايد برنامه زمانبندي تفصيلي محدوديت را که به ریسمان درام بافر شهرت یافته است اجرا کنیم. اگرچه كلیات مفهوم ریسمان هماهنگی ذخیره موقت بسیار ساده و قابل فهم است، اما جزئیات برنامه زمانبندی و نرم افزارهایی كه براساس آن ایجاد شده بودند، تا سالها منتشر نشده بود.

گلدرات بیان می کند که هر کسب و کاری می بایست با هدف پول سازی به تولید بپردازد و نه به هدف کاهش هزینه ها. گلدرات این تضاد میان پول سازی و کاهش هزینه ها را با معرفی نموداری تحت عنوان ابر تبخیرکننده برجسته می کند.این نمودار یکی از ابزارهای کلیدی TOC به شمار می رود. 

اين نمودار مي تواند به عنوان موتوري خلاق براي ايجاد راه حلهاي نوین و بنيادين براي مشكلات عمل كند و مبتني بر اين عقيده است كه مشكلات اصلي و مزمن سازمان به دليل برخي از ناسازگاريها و تضادهاي زيربنايي و نهفته است كه راه حل مستقيم و مشخص براي آنها امكان پذير نيست.

  هدف از ایجاد این نمودار، حذف تعارضات است. در اینجا شکستن فرض BD به این معناست که خانه D می بایست با فرض جدیدی جایش را عوض کند و آن فرض می تواند این باشد که " ایستگاههایی که محدودیت سیستم نیستند، می بایست خودشان را با ظرفیت محدودیت، هماهنگ و همگام کنند." در نتیجه نمودار شکل 1 جای خودش را به نمودار جدید شکل2 می دهد. حالا مدیریت کافی است که توجه خودش را صرفاً روی ایستگاه محدودیت دار سیستم متمرکز کند.

فرآیند تفكر تئوری محدودیتها به عنوان ابزاری در حل مسئله به منظور شناسایی، برنامه ریزی، کنترل و یا از بین بردن محدودیتها، ذهنیتها و راههای سنتی موجود مورد استفاده مدیران قرار می گیرد. حفظ بهبود مستمر در TOC  از طریق یک چرخه سه سئوالی انجام می شود: 

-1چه چیزی باید تغییر کند؟

-2به چه چیزی باید تغییر کند؟

-3چگونه باید تغییر کند؟

1. 1.  فرآیند تفکر و کاربرد TOC در تولید

 چه چیزی تغییر می کند؟

این فرض و تصور غلط که يك منبع بيكار ، معادل يك اتلاف است.

 به چه چيزي تغيير مي كند؟       

  1: شناخت و تعريف محدوديت   

  2 : حداكثر بهره گيري از محدوديت                          

  3 : استفاده از برنامه زمان بندی ریسمان درام-بافر  بمنظور تمرکز بر محدودیت و حداکثر سازی توان عملیاتی(دستیافت) و فروش  

  چگونه بايد اين تغيير را ايجاد كرد ؟                                            

 با استفاده از تكنيكهاي ریسمان درام- بافر ‍[2]و مديريت بافر و در عين حال با يك اجماع بر روي رويه هاي اجرايي كار . البته غلبه بر این فرض که یک منبع بیکار معادل است با یک اتلاف، خود نیازمند تغییر جدی الگوهای فکری در سازمان است که کار چندان ساده ای نیز نیست.


ادامه دارد...

[1] Capacity  Constraint  Resource

[2] Drum-Buffer-Rope

+ نوشته شده در  چهارشنبه 10 فروردین1390ساعت 14:53  توسط محمود  | 


تئوري محدوديتها چندان هم كه برخي دوستان تصور مي كنند در ايران مهجور نيست. جالب آنكه اولين و شايد مشهورترين و پرفروش ترين كتاب منتشره در زمينه تئوري محدوديتها يعني كتاب The Goal بيش از 10 سال پيش در ايران ترجمه شده و جالب تر آنكه حتي سريالي نيز براساس ماجراهاي اين كتاب و با بازي جمشيد مشايخي و اصغر محبي توسط شبكه دوم سيما در همان سالها ساخته و از تلويزيون جمهوري اسلامي پخش شده است.

تا بحال 2 ترجمه از كتاب هدف(الياهو.م.گلدرات، 1984) در ايران منتشر شده است. ترجمه اول در سال 1378 توسط آقاي طلوعي و همكاران انجام شده است و مجدداً در سال 1384 توسط آقاي داريوش نقشينه ترجمه اي ديگر از اين كتاب به بازار نشر راه پيدا كرد.

"هدف" کتابی است که در قالب يک رمان به بيان مشکلات توليد و فرآيند برخورد با آنها می پردازد.

ماجرای کتاب از اين قرار است که الکس روگو، قهرمان داستان، مدير کارخانه ای است که با مشکلات بسياری دست و پنجه نرم می کند؛ کالا با تأخير به دست مشتری می رسد، مقدار قطعات نيمه ساخته مرتب افزایش می یابد، خروجی کم، هزينه ها زياد و ضرردهی کارخانه روز به روز در حال بيشتر شدن است. خطر نه تنها موجوديت کارخانه، بلکه زندگی خانوادگی الکس روگو را نيز تهديد می کند. روگو تصميم می گيرد با کمک يکی از دوستان فيزيکدانش- جونا- که در واقع به نوعی تجلی شخصيت خود گلدرات در کتاب است، و البته همکاری پرسنل کارخانه، مشکلات را حل کند و وضع را تغییر دهد.

 تأثير  اين کتاب بر دنيای کسب و کار به گونه ای بود که مجله معتبر Fortune آن را "رهبری برای صنعت" و مجلهBusiness Week  نيز آن را "يک اثر نبوغ آميز" خواند.


كتاب The Goal را مي توانيد با حجم 393 صفحه از  اينجا دانلود كنيد.

+ نوشته شده در  یکشنبه 22 اسفند1389ساعت 10:8  توسط محمود  | 

تاکنون در زمینه استفاده از تئوری محدودیتها و کاربردهای عمده آن تقسیم بندی های مختلفی صورت گرفته است که هر یک به نوبه خود می تواند مفید و جالب باشد. مثلاً در یک تقسیم بندی، بر مبنای حوزه های کاری، کاربردهای TOC  بصورت زیر تفکیک شده است:

·    صنايع

·     ارتش (لجستيك)

·    خدمات بهداشتي و درماني

·    دولتي

·     خدماتي

·      آموزشي

·     و ...

در یک تقسیم بندی دیگر می توان بر مبنای فعالیتهای مدیریتی زمینه های کاربرد TOC را بصورت زیر دسته بندی نمود:

·    توليد

·     توزيع و زنجيره تامين

·     مديريت مالي

·     بازاريابی

·     برنامه ريزي استراتژيك

·      مديريت پروژه

در این سلسله مباحث، تمرکز ما بیشتر بر رویکرد دوم خواهد بود و علاوه بر شش مورد ذکر شده در این تقسیم بندی، به موارد دیگری نظیر مدیریت افراد و مدیریت فروش نیز اشاره می گردد.

ادامه دارد...


+ نوشته شده در  جمعه 20 اسفند1389ساعت 14:2  توسط محمود  | 

تئوری محدودیتها(TOC) یکی از رهیافتهای نوین در زمینه بهبود مستمرمی باشد که نخستین بار توسط دکتر الیاهو گلدرات-فیزیکدان یهودی- در اواسط دهه 80 میلادی به دنیا معرفی گردید. شاید بتوان پایه و اساس این تئوری را در یک جمله اینگونه خلاصه کرد:

" محدودیتهای هر سیستم، عملکرد آن سیستم را تعیین می کنند."

تعریف گلدرات از محدودیت عبارت است از هر چیزی است که عملکرد سیستم را نسبت به هدفش محدود می کند. وی همچنین هدف یک بنگاه تجاری را در درجه اول " پول سازی در حال و آینده" تعریف می کند.

گلدرت مفاهيم تئوری محدودیت ها را نخستین بار در کتاب " هدف" و در قالب يك داستان تشريح مي كند. این کتاب به تدريج پرده از فلسفه و کاربردهای اين تئوري در قالب شرايط توليد روزانه بر می دارد. كتاب دوم وی با عنوان مسابقه بمنظور غلبه بر مشكلات اجرايي نوشته شده است و به تدریج  تمركز مفهوم این تئوری را از سطح توليد به كليه سطوح كسب و كار گسترش می دهد.
TOC
حائز دو جزء اصلي است . نخست، يك فلسفه كه اصول كاري TOC را پي ريزي مي نمايد. اغلب به اين مورد تحت عنوان "نمونه لجستيك" ارجاع داده مي شود و شامل پنج مرحله بمنظور بهبود مستمر، متدولوژي برنامه ريزي ریسمان درام بافر (DBR) و سيستم اطلاعات مديريت بافر مي شود. اين فلسفه همچنين اشاره دارد كه در اغلب سازمانها محدوديت اصلي" فيزيكي" نيست بلكه در حقيقت مرتبط با خط مشي مديريت است .
بمنظور هدف قرار دادن محدوديت هاي خط مشي و بكارگيري اثربخش فرآيند بهبود مستمر، گلدرات يك رويكرد كلي به نام" فرآيند تفكر" (TP)* را ايجاد كرد و اين دومين بخش متشكله TOC مي باشد. متخصصان بر اين باورند كه اين TP است كه در نهايت بيشترين تأثير ماندگار را بر كسب و كار خواهد داشت.

غالباً گلوگاه ها (محدوديت ها )ی  يك شركت سود آوري شركت را محدود مي كنند؛ مانند ضعيف ترين حلقه يك زنجير كه ميزان استحكام زنجير را تعيين مي كند و اين مسئله يك از اساسي ترين نكات اين تئوري است. بنابراين شما بجاي اينكه بخواهيد بهبود را در تمامي سيستم هاي يك كارخانه بكار ببريد ، مي توانید تنها در يك جا تمركز نمائيد و مطمئن باشيد با بهبود اين نقطه ، كل سودآوري شركت شما بهبود خواهد يافت.
نتایج مثبت حاصل از پیاده سازی تئوری محدودیتها آنقدر هست که برای هر مدیری وسوسه کننده باشد. برای مثال طی یک تحقیق، نتایج حاصل از بکارگیری اصول این تئوری به شرح زیر ارائه شده است:

- توان عملیاتی یا دستیافت تا 63% افزايش

- سود تا 76% افزايش

-  عملكرد بموقع تا 44% افزايش

- سطوح موجودي تا 49% كاهش

- زمان های تأخیر تا 70% كاهش

نتايج فوق معمولا در خلال چندماه تا يكسال حاصل شده است.

تا حدود ده سال پیش، استفاده از تئوری محدودیتها تنها محدود به زمینه های تولیدی می شد. اما امروزه،  استفاده از این تئوری، گستره وسیعی از مباحث سازمانی نظیر امور مالی، مدیریت پروژه، مدیریت تولید و مدیریت زنجیره تأمین، بازاریابی،فروش، مدیریت افراد، راهبردها و تاکتیکها را در برمی گیرد.

ادامه دارد...



*Thinking process


+ نوشته شده در  پنجشنبه 19 اسفند1389ساعت 17:21  توسط محمود  |